DISCOVERIES
Von Malchin bis Gródek nad Bugiem
 
More details
Hide details
1
Instytut Archeologii Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej Plac Marii Curie-Skłodowskiej 4 PL 20-031 Lublin
 
Wiadomości Archeologiczne 2018;LXIX(69):208–211
 
TOPICS
ABSTRACT
W roku 1990 na wielokulturowym stanowisku 1C w Gródku nad Bugiem znaleziono przedmiot wykonany ze stopu miedzi (Ryc. 1:a). Niemal identyczny zabytek odkryto w 1979 roku koło miejscowości Malchin w Meklemburgii, na powierzchni osady słowiańskiej na stan. 9 – Grimmort (Ryc. 1:b). Pomimo braku dokładnych analogii ustalono, że najprawdopodobniej są to elementy ogłowia uprzęży końskiej. W archeologii polskiej brakuje opracowania znalezisk tego typu, najpewniej jednak mamy tu do czynienia z munsztukiem, którego konstrukcja wymagała użycia pary wodzy. Najstarsze dla ziem polskich jego wyobrażenie jest na pieczęci księcia mazowieckiego Konrada I z 1222/1223 roku. W zachodniej Europie znajomość tej konstrukcji potwierdzona jest już w wiekach XI i XII. Oznacza to, że znaleziska z Malchina i Gródka nad Bugiem należą do najstarszych zabytków tego typu w Europie, a być może – z uwagi na surowiec, z jakiego je wykonano – należały do uprzęży o charakterze paradnym. Prawdopodobna jest sugestia o normańskim pochodzeniu obu zabytków, gdyż w północnych Niemczech znaleziska wikińskie występują masowo, a dla Gródka nad Bugiem potwierdzone są w znaczącej liczbie. Trudno więc sobie wyobrazić inny sposobu dotarcia fragmentu munsztuka nad rzekę Bug w czasach, gdy funkcjonowała tutaj istotna politycznie i gospodarczo strefa o swoistej autonomii, nazywana Grodami Czerwieńskimi, która była naturalnym magnesem przyciągającym uwagę kupców z różnych stron ówczesnego świata (Ryc. 2).
ISSN:0043-5082